مىشود . يك مرتبه ما شنيديم كه حضرت‌والا نگار السلطنه را عقد كرده . متعاقب [ آن ] ، هياهوى فراشها بريد بريد به رسم آن عهد از كوچه بلند شد . ما دو نفر پشت در رفتيم . ديديم بلى ، حضرت‌والا خودى آراسته كرده و رو به خانهء نگار السلطنه با جلال و جبروتى مىرود . در هر قدم دستمال معطر خود را به سر و صورت مىمالد . خيلى به ما ناگوار آمد . اما آن عهد غير اين عهد بود كه پسرها و دخترها آنقدر پررو و بىعاطفه و جسور باشند . خصوصا همه موظف پدر بودند و راه معاش غير آن نداشتند . حكايت انتحار و ترس آن هم در بين نبود ، مثل اين ايام كه مسعود ميرزا مرا به ستوه بياورد و عباس هزار توقع داشته باشد . باز اينها كه پسرهاى خوبى هستند واى به حال آن پدرها كه من مىشناسم كه چه از دست پسرها مىكشند . شب شام را منزل ما آوردند . اما از ترس ما ناظر و عمله خلوت نيامدند . ما شامى به استراحت خورديم و تلافى چطور كرديم ، يك كاغذ به طهران نوشتيم با پست سفارشى . احضار عز الدوله حضرت‌والا مىخواست كه به توسط اين قرابت هم عيش كند هم حكومت خود را امتداد بدهد ، انتفاع كلى از املاك او ببرد . در مدت قليلى همهء آن آرزوها سپرى شد . ضياء الملك و بهاء الملك برادرش كه بزرگتر و عاقلتر از مهدى خان بود [ ند ] با عمرو عاص خود حاج ميرزا نصر اللّه يك روز توپچى و سرباز [ را ] كه از اشرار شهر بودند اغوا كرده يك فراش حكومتى را شكم‌پاره كردند . شاهزاده هم فرستاد حاج ميرزا نصر اللّه را آورده چوب بستند . غوغا در شهر برخاست . خوانين مسلط بودند ، علما و تجار و كسبه هم شهرى و مطيع آنها . خوانين تلگرافخانه رفته تلگرافات به طهران كردند . ناصر الملك و بعضى از خوانين [ كه ] طهران بودند كمك كردند . بعدها دانستيم كه شاه به خط خودش به توسط پست مستقيما دستخطى به حضرت‌والا نوشته بودند كه اين كار را نكن و در دستخط خود حكايت ناپلئون و ژوزفين را مرقوم داشته بود . ( چطور ناصر الدين شاه از همه‌جا خبر داشت و آن قسم جلوگيرى مىكرد و اخلاف او نداشتند . ) چون مرحوم پدرم اعتنائى به آن دستخط نكرده بود با همهء خوانين احضار به طهران شد و حكم نايب الحكومگى من متعاقب آن رسيد . چاپارى همه رهسپار طهران شدند . من هم يك نايب الحكومهء مقتدرى [ بودم ] كه همه از حكومت من مشعوف و راضى بودند . من از 1299 به دستور پدرم روزنامه نوشته‌ام و همه موجود است خصوصا در الموت